Je staat in de supermarkt of scrollt door een bezorgapp en ziet ‘m weer: pizza quattro formaggi. Vier kazen, maar welke precies en waarom smaakt de ene zo anders dan de andere? Dit artikel legt uit wat deze klassieker écht bijzonder maakt, welke kaassoorten erin horen en waar je de beste versie bij jou in de buurt kunt vinden.

Oorsprong: Italië, traditioneel uit de regio Campanië ·
Aantal kazen: 4 (mozzarella, gorgonzola, parmezaan, fontina of variaties) ·
Wereldwijde populariteit: Een van de meest bestelde pizza’s buiten Italië ·
Gemiddelde prijs (Nederland): € 10 – € 15 bij afhaalpizza ·
Calorieën per portie: Ongeveer 800-1000 kcal (afhankelijk van kaas)

Overzicht

1Wat is quattro formaggi?
2Welke kazen?
  • Mozzarella
  • Gorgonzola
  • Parmezaan
  • Fontina of taleggio
3Smaakprofiel
  • Romig en zout
  • Pittig door gorgonzola
  • Umami door parmezaan
4Gezondheid
  • Hoog in calorieën
  • Veel vet en zout
  • Met mate te genieten

Vijf eigenschappen die deze pizza kenmerken, van oorsprong tot voedingswaarde:

Eigenschap Waarde
Oorsprong Italië, regio Campanië
Aantal kazen 4
Meest gebruikte kazen Mozzarella, gorgonzola, parmezaan, fontina
Gemiddelde prijs (Nederland) € 10 – € 15
Calorieën per portie 800-1000 kcal

Wat is pizza quattro formaggi?

Het is een Italiaanse klassieker die precies doet wat de naam belooft: een pizza met vier verschillende kazen. Volgens KRO-NCRV is de pizza vermoedelijk ontstaan uit noodzaak: pizzabakkers gebruikten restjes kaas om verspilling tegen te gaan. De combinatie van vier kazen zorgt voor een complex smaakprofiel dat je bij een gewone margherita niet vindt.

Oorsprong en geschiedenis

Traditioneel komt de pizza quattro formaggi uit Campanië, de regio rond Napels. Het idee was simpel: neem vier kazen die elkaar aanvullen in smaak en textuur. Een milde, smeltende kaas voor de basis, een pittige voor de kick, een harde voor de umami en een romige voor de zachtheid.

Verschil met andere pizza’s

Waar een pizza margherita slechts mozzarella gebruikt, combineert de quattro formaggi dus vier soorten. Het grote verschil zit in de diepgang van de smaak. Cavatelli beschrijft een typische opbouw met mozzarella als basislaag, gorgonzola in kleine dotjes en Parmigiano Reggiano als laatste toevoeging.

Waarom dit verschil uitmaakt

De keuze voor vier kazen dwingt de pizzabakker tot balans. Te veel gorgonzola overheerst, te weinig parmezaan verliest diepte. Een goede quattro formaggi is een precisiewerkje, geen snelle mix.

Het patroon: wie een quattro formaggi bestelt, kiest niet zomaar voor extra kaas, maar voor een doordachte combinatie waarin elk ingrediënt een rol speelt.

Welke kazen zitten er in een quattro formaggi?

Er is geen officieel recept. Volgens Italiëplein bestaat er geen vaste afspraak over welke vier kazen precies horen. Toch zijn er combinaties die steeds terugkomen.

Mozzarella

De basis. Mozzarella smelt mooi en geeft een zachte, melkachtige smaak. Fior di latte (koemelk) of buffelmozzarella worden allebei gebruikt.

Gorgonzola

Deze blauwschimmelkaas uit Lombardije zorgt voor de pittige, licht zoute toon. Cavatelli adviseert gorgonzola in kleine dotjes te verdelen, zodat de smaak niet overheerst.

Parmezaan

Parmigiano-Reggiano voegt een diepe umami toe. KRO-NCRV noemt dit een typisch onderdeel van een authentieke combinatie. Deze harde kaas wordt vaak na het bakken toegevoegd om de smaakintensiteit te behouden.

Fontina of taleggio

Een romige, zachte kaas die de boel bij elkaar houdt. Fontina, een Italiaanse kaas uit Val d’Aosta, smelt prachtig en geeft een nootachtige ondertoon. Taleggio is een alternatief met een sterker aroma.

Variaties in Nederland

Nederlandse recepten wijken soms af. Uit Paulines Keuken gebruikt mozzarella, gorgonzola, emmentaler en Parmezaan. Miljuschka kiest voor Uniekaas Pizza Hagel, een voorgemixte kaas. Het is een andere benadering dan de Italiaanse traditie.

De afweging

Italiaanse puristen kiezen voor fior di latte, gorgonzola, taleggio en Parmigiano-Reggiano. Nederlandse pizzeria’s gebruiken vaak fontina of emmentaler in plaats van de duurdere taleggio. De smaak verschilt, maar beide zijn herkenbaar als quattro formaggi.

De consequentie: de kaaskwaliteit bepaalt of je een vettige kaasbom krijgt of een gelaagde, smaakvolle pizza. Let op de herkomst van de kaas als je bestelt.

Wat is de smaak van pizza quattro formaggi?

De smaak is een combinatie van romig, zout, pittig en umami. Elke kaas draagt bij aan een andere laag.

Romig en zout

Mozzarella en fontina zorgen voor een zachte, smeltende textuur. Het zout komt vooral van de gorgonzola en parmezaan.

Pittig door gorgonzola

Gorgonzola heeft een kenmerkende pittige smaak die door de blauwe schimmellijnen komt. Niet iedereen waardeert dit even sterk. Cavatelli raadt aan om de dotjes klein te houden.

Umami door parmezaan

Parmigiano-Reggiano bevat glutamaten die een hartige, vlezige smaak geven. Dit is de reden dat de pizza bevredigend aanvoelt, ook zonder vlees.

Het smaakprofiel: wie van romige, zoute pizza’s houdt met een pittige twist, zit hier goed. De umami van parmezaan maakt het compleet.

Is pizza quattro formaggi gezond?

Laten we eerlijk zijn: het is geen dieetgerecht. Maar hoe ongezond is het precies?

Calorieën en vetten

Een portie van een standaard quattro formaggi bevat 800 tot 1000 kcal. Dat komt door de combinatie van kaas en deeg. De vetten zijn grotendeels verzadigd, afkomstig van de kazen.

Kaas en zoutgehalte

Vier kazen betekent vier keer zout. KRO-NCRV wijst erop dat gorgonzola en parmezaan van nature al veel zout bevatten. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid natrium wordt met één pizza al snel overschreden.

Gezondere alternatieven

Een paar aanpassingen maken het iets beter: kies een dunnere bodem, vraag om minder kaas of bak thuis met een bloemkoolbodem zoals Henri Willig voorstelt.

Het compromis: pizza quattro formaggi is een traktatie, geen dagelijkse maaltijd. Wie bewust bestelt kan genieten zonder schuldgevoel, mits de portie redelijk blijft.

Let op bij bestellen

Sommige bezorgpizza’s gebruiken goedkope kaasvervangers of voorgemixte ‘pizzakaas’ die weinig lijkt op de traditionele vier. Check de kaasbenaming op de menukaart. ‘Fromarella’ is bijvoorbeeld een fantasienaam voor een bewerkte kaas.

Waar kan ik pizza quattro formaggi bestellen bij mij in de buurt?

De opties variëren van lokale pizzeria’s tot supermarkten en bezorgapps. Een overzicht van wat je kunt verwachten.

Pizzeria’s in Nederland en België

Bijna elke pizzeria in Nederland en België heeft een quattro formaggi op de kaart. De kwaliteit hangt sterk af van de gebruikte kazen. Sommige zaken gebruiken echte Italiaanse kazen, anderen werken met een goedkopere mix. Vraag bij twijfel aan de pizzeria welke vier kazen ze gebruiken.

Supermarktpizza’s (Marks and Spencer, AH)

Albert Heijn en Marks and Spencer bieden eigen versies aan. De Marks and Spencer vierkazenpizza is populair vanwege de kant-en-klare maaltijden. De smaak is doorgaans milder dan bij een ambachtelijke pizzeria, omdat er gekozen wordt voor minder intense kaassoorten zoals emmentaler in plaats van gorgonzola.

Online bestellen en bezorgen

Via Uber Eats en Thuisbezorgd.nl kun je eenvoudig zien welke pizzeria’s bij jou in de buurt een quattro formaggi leveren. In Den Haag biedt Domino’s de pizza aan via Uber Eats. De prijs varieert van € 10 tot € 15 voor een afhaalpizza.

De keuze: voor de beste smaak ga je naar een pizzeria die zelf kazen combineert. De supermarktversie is prima voor een snelle maaltijd, maar mist de diepgang die een ambachtelijke bereiding biedt.

Zelf pizza quattro formaggi maken

Thuis bakken geeft de meeste controle over de kaaskwaliteit.

Drie recepten laten de variatie zien:

  • Cavatelli gebruikt mozzarella, gorgonzola, geitenkaas en Parmigiano op een kant-en-klare bodem. Baktijd: 20–25 minuten.
  • Miljuschka voegt courgette toe en bakt op 200 °C, eveneens 20–25 minuten.
  • Uit Paulines Keuken werkt met emmentaler en bakt op 250 °C, 5–7 minuten.

Het verschil in baktijd hangt af van de oventemperatuur en de dikte van de bodem. Een steenoven thuis geeft het beste resultaat.

Samenvatting: Pizza quattro formaggi is een Italiaanse klassieker met vier kazen die in balans moeten zijn. Wie een echte ervaring wil, kiest een pizzeria die fior di latte, gorgonzola, taleggio en Parmigiano-Reggiano gebruikt. Voor een snelle maaltijd volstaat een supermarktversie, maar die mist de smaakdiepgang. Thuis bakken geeft de meeste controle.

Gerelateerde lectuur: Sundae worst in de buurt? Vind Koreaanse restaurants in Dublin · Imbiss in de buurt: Vind de beste snackbars Dublin

Aanvullende bronnen

metkortindekeuken.nl

Voor wie op zoek is naar de beste pizza quattro formaggi in de buurt, zijn er diverse lokale gidsen en tips beschikbaar.

Veelgestelde vragen

Kan ik pizza quattro formaggi zelf maken?

Ja, met een pizzabodem, mozzarella, gorgonzola, Parmezaan en een vierde kaas naar keuze zoals fontina of taleggio. Bak op hoge temperatuur (250 °C) voor een krokante bodem.

Wat is het verschil tussen quattro formaggi en quattro stagioni?

Quattro formaggi heeft vier kazen; quattro stagioni heeft vier seizoenen in één pizza (artisjok, ham, champignons, olijven). De kazen zijn bij de stagioni vaak beperkt tot mozzarella.

Is quattro formaggi vegetarisch?

Ja, tenzij er dierlijk stremsel in de kaas zit. Gorgonzola gebruikt meestal dierlijk stremsel; parmezaan bijna altijd. Controleer het etiket of vraag de pizzeria.

Welke wijn past bij pizza quattro formaggi?

Een lichte rode wijn zoals Chianti of een witte zoals Pinot Grigio. De zuren in de wijn snijden door de vettigheid van de kazen.

Hoe bewaar ik overgebleven pizza quattro formaggi?

In de koelkast in een luchtdichte doos, maximaal twee dagen. Opwarmen in een koekenpan of oven geeft een beter resultaat dan de magnetron.

Wat is de ongezondste kaas op deze pizza?

Gorgonzola bevat veel verzadigd vet en zout. Parmezaan is ook zoutrijk. De combinatie maakt de pizza calorierijk, maar met mate is het geen probleem.